Audiodeskrypcja, Maria Chrząszczowa, Krowy pasące się na Polu Mokotowskim w Warszawie, 04-A-05-00619

Autor: Maria Chrząszczowa

Bez tytułu

Technika: Fotografia czarno-biała, pozytyw

Data: 1946

Wymiary: 18×24, leżący prostokąt

Fotografia architektury zajmowała szczególne miejsce w twórczości Marii Chrząszczowej. Najczęstszym tematem jej zdjęć była Warszawa. W 1945 roku artystka sporządziła dokumentację fotograficzną wojennych zniszczeń stolicy, czego pokłosiem była wystawa „Warszawa oskarża”. Skalę zniszczeń miasta Chrząszczowa przedstawiała w sposób surowy i pozornie pozbawiony emocji, a na jej fotografiach częstym elementem stawała się natura zawłaszczająca i ogarniająca przestrzeń uprzednio zagospodarowaną przez człowieka.

Zdjęcie przedstawia krowy pasące się na Polu Mokotowskim w Warszawie, w głębi kadru znajduje się ul. Polna. Pierwszy plan okupuje wysoka, od dawna niekoszona trawa. Wśród tej trawy pasą się czarno-białe, łaciate krowy. Za zwierzętami rosną rządkiem niewysokie drzewa. Wskazują one dawną linię ulicy. Przy prawym skraju kadru i w głębi za drzewami stoją domy – wypalone, zrujnowane, pozbawione dachów i okien.

Odsunięcie na dalszy plan zniszczonych budynków może pozornie osłabiać dokumentalny wymiar fotografii. Jednoznaczne dowody wojennych zniszczeń jawią się bowiem jedynie jako   tło dla życia natury. Takie zakomponowanie kadru podkreśla jednak kontrast ziejący pomiędzy zdruzgotanym wojną miastem i sielskością pasących się w trawie krów. Budynki, w pierwszej chwili gorzej dostrzegalne, usytuowane z tyłu okazują się bowiem niemożliwym do usunięcia, stale obecnym  mianownikiem sytuacji rozgrywanych na pierwszym planie.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury